Wat zeggen het omgevingsplan en welstand over uw verbouwing?

Het antwoord in het kort

Het omgevingsplan van uw gemeente bepaalt wat er op uw perceel gebouwd mag worden: hoogte, diepte, plek en vaak ook het uiterlijk. Sinds de Omgevingswet vervangt het de oude bestemmingsplannen. Welstandsregels kunnen er deel van uitmaken of in een aparte nota staan.

De uitleg

Sinds 1 januari 2024 heeft elke gemeente in Nederland een omgevingsplan. Daarin zijn de oude bestemmingsplannen opgegaan, aangevuld met regels die de gemeente zelf opstelt. Het plan zegt per gebied wat er mag: wonen, werken, groen. Voor wie gaat verbouwen is vooral van belang wat het zegt over bouwhoogte, goothoogte, het bouwvlak en de ruimte die er op het erf over is.

Gemeenten zijn nog bezig hun omgevingsplan in te vullen. Een deel van de regels is overgenomen uit de oude plannen en ziet er nog hetzelfde uit; andere delen worden de komende jaren herschreven. Daardoor kan het antwoord op de vraag of iets mag per straat verschillen, ook binnen dezelfde gemeente. U vindt de regels voor uw adres op de kaart in het Omgevingsloket.

Welstand gaat over het uiterlijk: materiaal, kleur, verhoudingen en de manier waarop een uitbreiding aansluit op de woning en de straat. Sommige gemeenten hebben die regels in het omgevingsplan opgenomen, andere werken met een aparte welstandsnota of hebben welstand grotendeels losgelaten. Bij vergunningvrij bouwen is er geen toets vooraf, maar een gemeente kan wel ingrijpen als iets ernstig in strijd is met redelijke eisen van welstand.

Voor een aanvraag is het verstandig het plan vroeg naast de regels te leggen. Een tekening die meteen past, gaat sneller door de beoordeling dan een ontwerp dat eerst moet worden aangepast. Wij lezen de regels voor uw perceel mee, vertalen ze naar maten in het ontwerp en wijzen aan waar het plan schuurt. Waar het nodig is, adviseren wij een vooroverleg met de gemeente.

• Omgevingsplan vervangt het bestemmingsplan
• Regels verschillen per gemeente en per straat
• Welstand gaat over het uiterlijk

Ons advies

Weet u niet wat het omgevingsplan voor uw adres zegt? Geef ons het adres en uw wens, dan zoeken wij het voor de kennismaking voor u uit. Meer over onze werkwijze leest u op de pagina nieuwbouw.